Lang Ben Là Gì? Nguyên Nhân, Triệu Chứng và Cách Chữa Bệnh

Lang ben là một dạng tổn thương da xuất hiện ở tầng thượng bì do nấm Malassezia furfur gây ra. Bệnh điển hình bởi các đốm da giảm hoặc tăng sắc tố bất thường, ít gây ngứa và không đau. Lang ben thường đáp ứng tốt biện pháp điều trị, tuy nhiên cần kết hợp điều trị dự phòng vì bệnh có nguy cơ tái nhiễm cao.

Lang ben là bệnh gì? Có lây không?

Lang ben hay lang beng/ nấm da lang ben là thuật ngữ đề cập đến tình trạng tổn thương da do nấm, thường gặp nhất là nấm Malassezia furfur (còn có tên gọi khác là Pityrosporum orbiculare). Bệnh lý đặc trưng bởi ban dát da tăng hoặc giảm sắc tố, ít ngứa, không gây đau và thường có ranh giới rõ ràng so với vùng các vùng da xung quanh.

Lang Ben Là Gì? Nguyên Nhân, Triệu Chứng và Cách Chữa Bệnh
Lang ben là một dạng tổn thương da xuất hiện ở tầng thượng bì do nấm Malassezia furfur gây ra

Loại nấm này sống trên tầng thượng bì da với số lượng thấp và gần như không gây ra bất kỳ triệu chứng nào. Tuy nhiên, khi có điều kiện thuận lợi, chúng có thể phát triển mạnh mẽ, gây hư hại các tế bào sừng và hình thành tổn thương da.

Thông thường, lang ben và các bệnh ngoài da do nấm gây ra thường khởi phát mạnh khi thời tiết nóng ẩm, nhất là nơi có mật độ dân số cao. Bệnh có khả năng lây lan thông qua tiếp xúc trực tiếp hoặc dùng chung các vật dụng với người nhiễm bệnh (quần áo, khăn,…)

Bệnh lý ảnh hưởng chủ yếu ở đối tượng trong độ tuổi thanh thiếu niên và ít xảy ra ở người cao tuổi. Lang beng thường không gây ngứa ngáy hoặc ngứa khi tiết nhiều mồ hôi và có thể điều trị dứt điểm.

Nguyên nhân gây ra bệnh lang beng

Theo các chuyên gia đầu ngành, nguyên nhân trực tiếp gây ra bệnh lý là do sự phát triển quá mức của nấm men, ảnh hưởng đến sắc tố da và hình thành các vùng da tăng/ giảm sắc tố bất thường. Các nghiên cứu nhận thấy, nấm Malassezia furfur tiết ra azelaic làm chậm tốc độ vận chuyển các melanin đến tế bào thượng bì, từ đó gây giảm sắc tố da.

Nguyên nhân gây ra bệnh lang beng
Thời tiết nóng ẩm là một trong những yếu tố làm tăng nguy cơ khởi phát bệnh lý

Ngoài ra, bệnh còn có thể xảy ra bởi một số yếu tố rủi ro như:

  • Thời tiết nóng ẩm: Thời tiết nóng ẩm thường gây tăng thân nhiệt, từ đó kích thích hoạt động bài tiết mồ hôi. Nấm men hấp thụ các thành phần trong dầu thừa có xu hướng phát triển mạnh và gây tổn thương da.
  • Rối loạn tuyến bã nhờn: Trường hợp bị rối loạn tuyến bã nhờn thường có lượng dầu thừa và đổ nhiều mồ hôi hơn so với người bình thường. Điều này sẽ tạo điều kiện thuận lợi để nấm men phát triển và gây bệnh.
  • Thay đổi hormone: Sự thay đổi của hormone có thể dẫn đến rối loạn quá trình bài tiết mồ hôi, đồng thời làm tăng nguy cơ mắc các bệnh ngoài da do nấm. Tình trạng này phổ biến ở đối tượng trong độ tuổi dậy thì, phụ nữ mang thai, đang cho con bú.
  • Vệ sinh cơ thể kém: Thói quen vệ sinh cơ thể kém là một trong những yếu tố quan trọng trong cơ chế bùng phát bệnh lang beng. Bởi tình trạng này có thể dẫn đến bít tắt, ứ đọng dầu thừa trong lỗ chân lông, từ đó tạo điều kiện thuận lợi cho vi khuẩn và nấm men bùng phát mạnh.
  • Yếu tố tuổi tác: Các nghiên cứu nhận thấy, nấm Malassezia furfur phụ thuộc nhiều vào lipid ở bề mặt da nên thường tác động đến những vùng da có hoạt động bài tiết bã nhờn mạnh. Vì vậy, bệnh thường xuất hiện ở thanh thiếu niên, ít gặp hơn ở trẻ nhỏ và người già bởi những đối tượng này có hoạt động bài tiết bã nhờn yếu hơn.

Ngoài những yếu tố trên, bệnh lang ben còn có thể xảy ra bởi một số yếu tố rủi ro khác như chế độ ăn uống không phù hợp, thừa cân – béo phì, thường xuyên sử dụng bia rượu, hệ miễn dịch suy giảm, dùng thuốc tránh thai.

Triệu chứng nhận biết bệnh lý

Thực tế nhận thấy, các triệu chứng bệnh lang ben rất dễ nhận biết và dễ phân biệt với các bệnh ngoài da khác. Một số biểu hiện thường gặp của bệnh lý, bao gồm:

  • Trên da xuất hiện các đốm có màu nâu, trắng hoặc hồng
  • Bề mặt đốm bằng phẳng, ngứa ít hoặc không ngứa, có ranh giới tương đối hơn so với những vùng da lân cận.
  • Vùng da bị ảnh hưởng có màu sắc bất thường do một số yếu tố. Số liệu thống kê cho thấy, tổn thương giảm sắc tố (có màu trắng) thường xuất hiện vào mùa hè.
  • Tổn thương da có màu nâu hoặc màu hồng thực chất chính là hệ quả do phản ứng viêm do nấm gây ra.
  • Tổn thương do lang beng gây ra có xu hướng lan rộng thành từng mảng lớn hoặc phát triển thành các đốm nhỏ, mọc khu trú ở một (vài) vùng da.
  • Bệnh lý gây tổn thương da có hình bầu dục hoặc hình đa cung, kích thước từ 1 – 3cm.
  • Thường xuất hiện ở ngực, lưng, cổ, mặt, chủ yếu ảnh hưởng đến phần trên của cơ thể.
  • Lang beng hầu như không gây đau rát, triệu chứng nóng rát do phản ứng chà xát, cào gãi lên vùng da bị tổn thương.
  • Tổn thương do bệnh lý gây ra có vảy da mịn và dễ cạo

Một số hình ảnh nhận biết bệnh lang ben

Một số hình ảnh nhận biết bệnh lang ben
Bệnh lang beng đặc trưng bởi tổn thương da có màu trắng, hình đa cung hoặc bầu dục
Một số hình ảnh nhận biết bệnh lang ben
Trong một số trường hợp tổn thương da tăng sắc tố, thường có màu nâu đen hoặc màu nâu
Một số hình ảnh nhận biết bệnh lang ben
Tổn thương do bệnh lý gây ra thường xuất hiện ở thân trên như lưng, ngực, cổ, mặt

Chẩn đoán bệnh lang beng

Bệnh lang beng thường được chẩn đoán thông qua các biểu hiện lâm sàng (triệu chứng cơ năng, tổn thương da, vị trí ảnh hưởng). Bên cạnh đó, bác sĩ còn dùng đèn chiếu để xác định sự có mặt của vi nấm. Ánh sáng từ chèn chiếu giúp hiện rõ phần rìa tổn thương do bệnh lý gây ra.

Ngoài ra, trong một số trường hợp cụ thể, bác sĩ có thể tiến hành chẩn đoán phân biệt với các bệnh lý sau:

  • Viêm da dầu: Bệnh lý đặc trưng bởi tình trạng tổn thương da mãn tính có liên quan đến nhiễm nấm Malassezia. Tuy nhiên, tổn thương do viêm da dầu gây ra thường xuất hiện các vảy bong màu trắng hoặc nâu vàng, bề mặt da tiết nhiều dầu thừa. Ảnh hướng chủ yếu ở vùng da mặt và da đầu.
  • Bạch biến: Bệnh gây ra các mảng da giảm sắc tố tương tự như lang beng. Tuy nhiên, bạch biến không xuất hiện vảy mịn, ngứa ngáy và không lây nhiễm. Cơ chế hình thành bệnh hiện chưa được xác định, tuy nhiên các chuyên gia nhận thấy bệnh lý có liên quan mật thiết đến yếu tố di truyền.
  • Vảy nến phấn hồng Gibert: Bệnh vảy nến phấn hồng Gibert đặc trưng bởi tình trạng da nổi dát có màu vàng, đôi khi ngứa, tổn thương hình oval và có vảy bong. Bệnh liên quan mật thiết đến yếu tố tự miễn dưới sự tác động của một số yếu tố khác, phổ biến nhất là do virus.
  • Một số bệnh lý khác: Ngoài ra, bác sĩ có thể chẩn đoán phân biệt với bệnh chàm khô, giang mai giai đoạn II và Erythrasma.

Các phương pháp điều trị bệnh lang ben

Đối với một số trường hợp, bệnh lang beng có thể tự thuyên giảm mà không cần can thiệp điều trị. Tuy nhiên, hầu hết các trường hợp bệnh có xu hướng kéo dài, lan rộng nếu không được kiểm soát sớm và chăm sóc đúng cách.

Theo đó, lựa chọn ưu tiên đối với bệnh lý là phương pháp điều trị tại chỗ (dùng thuốc bôi/ dầu gội). Trường hợp không đáp ứng điều trị tại chỗ hoặc tổn thương da lan rộng, bệnh tái phát nhiều lần, có thể tiến hành điều trị toàn thân.

1. Điều trị tại chỗ

Đa số các trường hợp bệnh lang ben đều đáp ứng tốt điều trị tại chỗ. Theo đó, bác sĩ chuyên khoa sẽ chỉ định một số loại thuốc hoặc dầu gội để khắc phục tổn thương da, ngăn ngừa lan rộng.

Điều trị tại chỗ 
Bác sĩ chuyên khoa sẽ chỉ định một số loại thuốc hoặc dầu gội để khắc phục tổn thương da, ngăn ngừa lan rộng

Dưới đây là một số loại thuốc thường được bác sĩ chỉ định trong điều trị bệnh lý:

  • Thuốc kháng nấm: Đây là nhóm thuốc điều trị đặc hiệu đối với bệnh lang ben cũng như các bệnh ngoài da khác do nấm gây ra, có tác dụng ức chế sự phát triển quá mức của nấm men và làm giảm tổn thương da. Các loại thuốc bôi chống nấm thường được sử dụng phổ biến như Terbinafine, Ciclopirox, Ketoconazole. Trường hợp tổn thương xuất hiện ở da đầu, có thể dùng dầu gội có chứa Ketoconazole trong 14 ngày để kiểm soát bệnh lý.
  • Dầu gội chứa Kẽm pyrithione/ Selenium: Đối với các trường hợp kháng thuốc chống nấm nhóm azol, bác sĩ có thể thay thế bằng Kẽm pyrithione/ Selenium.
  • Một số loại thuốc khác: Ngoài ra, tuỳ thuộc vào mức độ tổn thương bệnh lý, bác sĩ có thể kê toa thuốc bôi có chứa lưu huỳnh, benzoyl peroxide, axit salicylic,…

Lưu ý: Hiện tượng giảm sắc tố da có thể kéo dài sau khi bệnh đã được chữa khỏi. Làn da cần một thời gian nhất định để điều chỉnh sắc tố cũng như làm mờ tổn thương do bệnh gây ra.

2. Điều trị toàn thân

Điều trị toàn thân được chỉ định khi tổn thương lan rộng, lang beng tái phát nhiều lần hoặc không đáp ứng điều trị tại chỗ (soi tươi da nhận thấy sự hiện diện của nấm men). Đối với các trường hợp điều trị tại chỗ thất bại, bác sĩ sẽ đánh giá khả năng miễn dịch, nuôi cấy nấm và làm kháng nấm đồ tương ứng.

Việc điều trị toàn thân đối với bệnh lang ben chủ yếu là sử dụng thuốc kháng nấm dạng uống. Thuốc có hoạt tính kháng nấm mạnh, giúp kiếm hãm hoạt động của nấm men Malassezia furfur, đồng thời kiểm soát tổn thương da.

Một số loại thuốc kháng nấm đường uống thường được sử dụng, bao gồm:

  • Fluconazole: Dùng 400mg/ 2 lần/ ngày hoặc uống 300mg/ tuần trong 2 tuần.
  • Itraconazole: Dùng 400mg/ 2 lần/ ngày hoặc sử dụng 200ml/ ngày trong 5 ngày.

Các loại thuốc kháng nấm đường uống thường gây độc cho gan, do đó bác sĩ chuyên khoa sẽ tiến hành đánh giá chức năng gan trước khi chỉ định.

Biện pháp kiểm soát và dự phòng tái phát bệnh lang beng

Bệnh lang beng mặc dù không đe dọa đến sức khoẻ nhưng có khả năng lây lan và có xu hướng tái phát nhiều lần nếu gặp điều kiện thuận lợi. Do đó, bên cạnh điều trị y tế, người bệnh nên chủ động áp dụng các biện pháp giúp kiểm soát và phòng ngừa bệnh tái phát lâu dài.

Biện pháp kiểm soát và dự phòng tái phát bệnh lang beng 
Thường xuyên giặt giũ quần áo, vật dụng bằng nước ấm và phơi ở nơi có nhiều nắng để ngăn ngừa bệnh tái nhiễm

Dưới đây là một số biện pháp giúp cải thiện và dự phòng bệnh lý tái phát:

  • Giữ vệ sinh cơ thể, mỗi ngày tắm 2 lần với xà phòng diệt khuẩn, nhất là khi thời tiết nóng ẩm
  • Thường xuyên giặt giũ quần áo, vật dụng bằng nước ấm và phơi ở nơi có nhiều nắng để ngăn ngừa bệnh tái nhiễm.
  • Đối với các trường hợp hay tái phát bệnh lý, bác sĩ chuyên khoa có thể yêu cầu điều trị dự phòng bằng cách uống Itraconazole với liều 200mg/ ngày (uống 1 ngày/ tháng trong thời điểm thời tiết nóng ẩm). Hoặc sử dụng loại dầu gội đầu có chứa Ketoconazole hoặc Selenium sulfide thoa lên cơ thể rồi rửa lại với nước sau 10 phút (mỗi tháng áp dụng 1 lần).
  • Hạn chế các loại thực phẩm, thức uống gây tiết nhiều mồ hôi như thức ăn chứa nhiều đường, cà phê, rượu bia, gia vị cay nóng,…
  • Hạn chế tiếp xúc với ánh nắng có cường độ cao cũng như hạn chế các bộ môn vận động gây đổ nhiều mồ hôi (đá bóng, chạy bộ, đánh tennis,…) vào mùa nóng.
  • Không tiếp xúc lên vùng da hoặc các vật dụng cá nhân của người mắc các bệnh ngoài da do nấm gây ra.

Lang ben là một trong những bệnh ngoài da phổ biến. Bệnh lý chỉ gây tổn thương ở tầng thượng bì, ít ngứa và không gây đau. Tuy nhiên, trường hợp không được kiểm soát sớm hoặc tự ý dùng thuốc có thể khiến tổn thương da lan rộng hơn và ảnh hưởng đến chức năng thẩm mỹ. Do đó, người bệnh cần kết hợp điều trị và phòng ngừa để kiểm soát bệnh lý hoàn toàn.

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.

Chuyên gia tư vấn

Gọi ngay

0979.509.155

Tin mới

Tại sao bị trĩ lại ngứa hậu môn?

Tại Sao Bị Trĩ Lại Ngứa Hậu Môn? Các Biện Pháp khắc Phục

Tại sao bị trĩ lại ngứa hậu môn? Thắc mắc này được không ít người...
10 Địa Chỉ Khám Chữa Bệnh Đi Ngoài Ra Máu Tươi Tại TP.HCM

10 Địa Chỉ Khám Chữa Bệnh Đi Ngoài Ra Máu Tươi Tại TP.HCM

Các địa chỉ khám chữa bệnh đi ngoài ra máu tươi tại TP HCM được...
Đau bụng dưới bên phải

Đau Bụng Dưới Bên Phải Là Bệnh Gì? Có Nguy Hiểm Không?

Đau bụng dưới bên phải là tình trạng khá phổ biến, đặc biệt là ở...