Hội Chứng Ruột kích Thích Khi Mang Thai và Giải pháp điều trị

Hội chứng ruột kích thích khi mang thai có thể gây đau bụng, rối loạn nhu động ruột và đi kèm với các vấn đề khác đường tiêu hóa. Các triệu chứng do bệnh lý gây ra nếu không được kiểm soát sớm có thể gây ra các biến chứng nặng nề, thậm chí là sảy thai hoặc sinh non.

Hội chứng ruột kích thích khi mang thai là gì?

Hội chứng ruột kích thích (viêm đại tràng co thắt/ hội chứng đại tràng kích thích) là một dạng rối loạn tiêu hóa thường gặp ở nhiều đối tượng và độ tuổi khác nhau. Các biểu hiện do bệnh lý gây ra đặc trưng bởi tình trạng đau quặn bụng, đầy hơi, sình bụng, tiêu chảy, táo bón và tiêu chảy xen kẽ,…

Hội Chứng Ruột kích Thích Khi Mang Thai và Giải pháp điều trị
Hội chứng ruột kích thích khi mang thai có thể gây đau bụng, rối loạn nhu động ruột,….

Thực tế nhận thấy, phụ nữ mang thai là đối tượng thường mắc hội chứng ruột kích thích cao hơn so với người bình thường. Tình trạng này thường ảnh hưởng bởi sự thay đổi hormone trong thai kỳ gây ảnh hưởng đến hoạt động của hệ thống tiêu hóa. Bên cạnh đó, lối sống sinh hoạt, chế độ ăn uống trong thời gian mang thai cũng có thể làm tăng nguy cơ phát sinh các triệu chứng bệnh lý.

Hội chứng ruột kích thích gây ra cảm giác khó chịu, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe của mẹ bầu cũng như sự phát triển của thai nhi. Tuy nhiên, bệnh lý nếu được kiểm soát sớm và chăm sóc tốt có thể khắc phục hoàn toàn, đảm bảo thai kỳ khỏe mạnh và tránh các biến chứng nguy hiểm.

1. Nguyên nhân gây ra hội chứng ruột kích thích ở mẹ bầu

Hiện nay, y học vẫn chưa xác định chính xác nguyên nhân gây ra hội chứng ruột kích thích. Tuy nhiên, đối với mẹ bầu, các hormone trong thai kỳ có thể là nguyên nhân chính ảnh hưởng đến hoạt động của hệ tiêu hóa.

Hormone thai kỳ có nhiệm vụ nuôi dưỡng, đảm bảo sự phát triển toàn diện của thai nhi. Tuy nhiên, hormone có thể ảnh hưởng đến khả năng và lượng nước hấp thụ khi phân di chuyển qua ruột già. Tình trạng này có thể gây ra các triệu chứng hội chứng ruột kích thích, nhất là 3 tháng cuối của thai kỳ.

Nguyên nhân gây ra hội chứng ruột kích thích ở mẹ bầu
Chế độ ăn uống không phù hợp có thể làm tăng nguy cơ bị hội chứng ruột kích thích ở mẹ bầu

Quá trình phát triển của thai nhi cũng có thể làm tăng nguy cơ viêm đại tràng co thắt ở mẹ bầu. Khi thai nhi phát triển bên trong tử cung có xu hướng làm tăng áp lực lên dạ dày và ruột. Điều này khiến những hoạt động của hệ thống tiêu hóa ảnh hưởng, dẫn đến đau dạ dày và làm tăng nguy cơ bị hội chứng ruột kích thích.

Bên cạnh đó, một số yếu tố rủi ro có thể gây hội chứng ruột kích thích ở mẹ bầu, bao gồm:

  • Căng thẳng khi đại tiện trong thời kỳ mang thai
  • Bị căng thẳng về cảm xúc và tâm lý
  • Mất cân bằng hormone, rối loạn nội tiết tố
  • Dùng bia rượu, sản phẩm chứa caffeine như cà phê, trà, nước ngọt có gas và một số chất kích thích khác.
  • Dung nạp nhiều thực phẩm kích thích gây đầy bụng như đậu phộng, sữa, củ cải đường, súp lơ, bông cải xanh,…
  • Dùng các loại thức ăn cay, chứa nhiều dầu mỡ
  • Ăn uống không điều độ
  • Dùng viên uống chứa canxi, sắt hoặc các chất bổ sung khác trong thai kỳ

2. Dấu hiệu nhận biết

Các biểu hiện của hội chứng ruột kích thích khi mang thai thường bao gồm:

  • Đau dạ dày
  • Đầy hơi
  • Đau quặn bụng theo từng cơn
  • Ợ nóng, trào ngược dạ dày
  • Táo bón
  • Tiêu chảy
  • Sình bụng

Trên đây là những biểu hiện thường gặp của các bệnh lý đường tiêu hóa. Tuy nhiên, cũng có thể là dấu hiệu của hội chứng ruột kích thích hoặc những vấn đề nghiêm trọng hơn. Do đó, thai phụ cần đến bệnh viện để được chẩn đoán và điều trị đúng cách.

Dấu hiệu nhận biết
Phụ nữ mang thai bị hội chứng ruột kích thích có thể gây đau bụng, buồn nôn, ợ nóng, đầy hơi,…

Trong một số trường hợp, phụ nữ mang thai bị hội chứng ruột kích thích không có bất kỳ triệu chứng nhận biết đặc hiệu nào. Đôi khi biểu hiện duy nhất là xuất hiện chất nhầy trong phân.

Ngoài ra, các triệu chứng do bệnh lý gây ra cũng có thể tiến triển theo từng giai đoạn của thai kỳ. Cụ thể:

  • Trong 3 tháng đầu: Bệnh lý gây ra tình trạng ợ nóng, trào ngược dạ dày thực quản và có thể bị tiêu chảy nhẹ.
  • Trong 3 tháng giữa và 3 tháng cuối của thai kỳ: Mẹ bầu thường có xu hướng bị đau bụng, táo bón và tiêu chảy xen kẽ, xuất hiện chất nhầy trong phân, thỉnh thoảng xuất hiện tình trạng chướng bụng, sình bụng, đầy hơi.

Mẹ bầu bị hội chứng ruột kích thích có nguy hiểm không?

Theo các chuyên gia, hội chứng ruột kích thích không ảnh hưởng nghiêm trọng đến thai kỳ. Tuy nhiên, một số nghiên cứu khác nhận thấy, mẹ bầu mắc phải hội chứng này có nguy cơ sảy thai và thai ngoài tử cung cao. Nguy cơ cao hơn ở phụ nữ sử dụng bia rượu, hút thuốc và sử dụng các chất kích thích trong thai kỳ.

Ngoài ra, nếu các triệu chứng vượt khỏi tầm kiểm soát có thể tác động xấu đến thai nhi và mẹ bầu. Tình trạng tiêu chảy kéo dài có thể dẫn đến mất nước và làm tăng nguy cơ sinh non. Trong khi đó, táo bón có thể tác động xấu đến các mô, cơ và dây thần kinh ở khung chậu. Điều này có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh trĩ khi mang thai.

Mẹ bầu bị hội chứng ruột kích thích có nguy hiểm không? 
Mẹ bầu mắc hội chứng ruột kích thích nếu không được điều trị sớm có thể gây ra các biến chứng nguy hiểm

Ngoài ra, hội chứng ruột kích thích khi mang thai còn có thể gây ra một số rủi ro như:

  • Táo bón
  • Tiêu chảy
  • Đầy hơi
  • Chóng mặt
  • Cơ thể mệt mỏi, xanh xao
  • Ợ nóng
  • Thay đổi nhu động ruột

Để hạn chế những rủi ro cũng như đảm bảo sức khỏe của mẹ bầu và thai nhi, bạn cần nhanh chóng đến bệnh viện kiểm tra khi nhận thấy các biểu hiện bất thường. Trong trường hợp các triệu chứng bệnh lý tiến triển nặng nề, mẹ bầu bị hội chứng ruột kích có thể khiến tử cung trượt ra khỏi vị trí ban đầu. Điều này làm tăng nguy cơ sảy thai và những vấn đề nghiêm trọng khác.

Chẩn đoán hội chứng ruột kích thích ở mẹ bầu

Hiện nay, không có xét nghiệm cụ thể để chẩn đoán hội chứng ruột kích thích. Bác sĩ có thể tiến hành kiểm tra lịch sử y tế, thể chất, đồng thời thực hiện những xét nghiệm khác nhau nhằm loại bỏ các nguyên nhân khác.

Dưới đây là một số xét nghiệm thường được đề nghị nhằm chẩn đoán hội chứng ruột kích thích ở phụ nữ mang thai:

  • Nội soi đại tràng nhằm quan sát những lớp lót trong đại tràng
  • Xét nghiệm phân để kiểm tra tình trạng máu cũng như xuất huyết dạ dày
  • Xét nghiệm máu có thể giúp kiểm tra tình trạng thiếu máu, bệnh Celica và tổn thương mô.

Các biện pháp xử lý hội chứng ruột kích thích khi mang thai

Bệnh nhân cần trao đổi với bác sĩ chuyên khoa về các biện pháp điều trị cũng như rủi ro trước khi tiến hành điều trị hội chứng ruột kích thích. Thông thường, thay đổi chế độ ăn uống và lối sống sinh hoạt có thể hỗ trợ phòng ngừa, đồng thời kiểm soát các triệu chứng bệnh hiệu quả.

Mẹ bầu bị hội chứng ruột kích thích thường được đề nghị điều trị nhằm cải thiện thông qua các biện sau:

1. Thay đổi chế độ ăn uống

Hội chứng ruột kích thích có thể tái lại nhiều lần và cách an toàn, hiệu nhất để kiểm soát các biểu hiện bệnh lý khi mang thai là thay đổi chế độ dinh dưỡng. Chế độ ăn uống cần đảm bảo dinh dưỡng để tối ưu cho sự phát triển toàn diện của thai nhi, không gây kích thích hệ tiêu hóa ở mẹ bầu.

Thay đổi chế độ ăn uống
Các loại thực phẩm như trái cây, ngũ cốc nguyên chất, rau xanh, có thể giúp tăng cường dinh dưỡng, giảm táo bón

Hướng dẫn xây dựng chế độ ăn uống dành cho mẹ bầu bị hội chứng ruột kích thích:

  • Hạn chế các chất béo không lành mạnh: Bao gồm các thức ăn chứa nhiều dầu mỡ, thực phẩm chiên rán, thức ăn nhanh. Bởi những thực phẩm này có thể tăng cường các cơn co thắt đường ruột, góp phần gây đau bụng, tiêu chảy.
  • Bổ sung chất béo lành mạnh: Dầu dừa, bơ, bơ hạt, các loại hạt,… đóng vai trò quan trọng đối với sức khỏe của mẹ bầu cũng như thai nhi.
  • Tránh các loại đường tiêu hóa kém: Bao gồm Fructose, đường sữa, Sorbitol, nhất là ở mẹ bầu có xu hướng bị đầy hơi đi kèm với tiêu chảy.
  • Tăng cường bổ sung chất xơ: Các loại thực phẩm như trái cây, ngũ cốc nguyên chất, rau xanh, có thể giúp tăng cường dinh dưỡng, làm giảm tình trạng táo bón. Chất xơ hỗ trợ tăng lượng nước ở đường ruột, giúp làm mềm phần, giúp phân đi ra hậu môn dễ dàng hơn. Tuy nhiên, bệnh nhân cần tránh các loại chất xơ có thể dẫn đến đầy bụng như bông cải xanh, đậu, súp lơ, các loại mầm,…
  • Theo dõi những loại thực phẩm cũng như triệu chứng liên quan: Mẹ bầu nên giữ một quyển nhật ký thực phẩm và các biểu hiện liên quan trong 2 tuần. Điều này có thể giúp bệnh nhân xác định thực phẩm cần tránh.

2. Uống nhiều nước

Mẹ bầu được khuyên uống từ 8 – 10 ly nước mỗi ngày để đảm bảo sức khỏe. Trong thời gian mang thai, việc duy trì hydrat hóa đầy đủ là điều cần thiết đối với sự phát triển toàn diện của thai nhi cũng như sức khỏe của mẹ bầu.

Bên cạnh đó, đối với mẹ bầu bị hội chứng ruột kích thích, việc uống đủ nước có thể ngăn ngừa tình trạng mất nước, nhất là trong trường hợp bị tiêu chảy mãn tính.

3. Thường xuyên vận động

Thường xuyên vận động cơ thể, đi bộ và tập thể dục có thể hỗ trợ hệ thống tiêu hóa, giúp tăng nhu động ruột, đồng thời cải thiện các triệu chứng hội chứng ruột kích thích trong thai kỳ.

Thường xuyên vận động
Thường xuyên vận động cơ thể, đi bộ và tập thể dục có thể hỗ trợ hệ thống tiêu hóa, giúp tăng nhu động ruột

Bên cạnh đó, hoạt động thể chất cũng giúp tăng sức khỏe tinh thần, mẹ bầu có tâm lý thoải mái và vui vẻ hơn. Theo đó, mẹ bầu có thể đi bộ mỗi ngày từ 20 – 30 phút để giúp tăng cường sức khỏe tổng thể, giảm các biểu hiện do bệnh lý gây ra.

4. Quản lý căng thẳng

Căng thẳng quá mức, stress có thể khiến các triệu chứng hội chứng ruột kích thích tiến triển nặng nề hơn. Do đó, mẹ bầu mắc phải hội chứng này cần hạn chế căng thẳng quá mức, lo lắng và những cảm xúc tiêu cực.

Để cải thiện, nên dành nhiều thời gian để trò chuyện với bạn bè, người thân. Biện pháp này giúp hỗ trợ cân bằng cảm xúc, cải thiện tình trạng căng cơ, làm chậm nhịp tim. Bên cạnh đó, điều này cũng giúp hỗ trợ hoạt động của hệ tiêu hóa, phòng ngừa hội chứng ruột kích thích.

Bên cạnh đó, mẹ bầu có thể thực hiện một số động tác yoga nhẹ nhàng, tập luyện thiền định để giúp ngăn ngừa các biểu hiện hội chứng ruột kích thích tái phát trong thời gian mang thai. Yoga không chỉ mang lại hiệu quả trong cải thiện các triệu chứng do bệnh lý gây ra mà còn hỗ trợ làm giảm cảm giác khó chịu trong quá trình chuyển dạ, sinh nở.

Tuy nhiên, trước khi áp dụng biện pháp này cũng như thực hiện các bài tập khác trong thai kỳ, bệnh nhân nên trao đổi với bác sĩ chuyên khoa hoặc huấn luyện viên yoga để được tư vấn và hướng dẫn bài tập cụ thể. Việc tự ý tập luyện, sai tư thế có thể ảnh hưởng xấu đến sức khỏe của mẹ và bé.

5. Thận trọng khi sử dụng thuốc

Một số loại thuốc, chất có tác dụng làm mềm phân có thể cải thiện tình trạng táo bón. Một số chất bổ sung chất xơ bổ sung như chiết xuất lúa mì (như Dextrin), Psyllium được đánh giá có độ an toàn cao và có thể sử dụng cho phụ nữ mang thai.

Thận trọng khi sử dụng thuốc
Cần trao đổi với bác sĩ chuyên khoa về loại thuốc hoặc bất kỳ sản phẩm nào hỗ trợ điều trị bệnh lý

Tuy nhiên, cần tránh dùng thuốc có tác dụng nhuận tràng như Senna. Bởi thuốc có thể gây kích thích dạ dày, dẫn đến tổn thương nghiêm trọng đến hệ thống tiêu hóa, khiến các biểu hiện hội chứng ruột kích thích trở nên nghiêm trọng hơn.

Ngoài ra, cần trao đổi với bác sĩ chuyên khoa về loại thuốc điều trị hội chứng ruột kích thích hoặc bất kỳ sản phẩm nào hỗ trợ điều trị bệnh lý. Bởi một số hoạt chất có thể gây ảnh hưởng đến sự phát triển của thai nhi cũng như phát sinh một số rủi ro không mong muốn.

Phòng ngừa và kiểm soát hội chứng ruột kích thích khi mang thai

Theo nhận định của các bác sĩ chuyên khoa, không có phương pháp điều trị dứt điểm hội chứng ruột kích thích nên không có biện pháp phòng ngừa cụ thể cho hội chứng này. Tuy nhiên, người bệnh có thể chủ động trong việc áp dụng các biện pháp giúp phòng ngừa tái phát.

Dưới đây là một số biện pháp phòng ngừa và kiểm soát bệnh lý ở mẹ bầu:

  • Xây dựng chế độ ăn uống lành mạnh, tăng cường bổ sung các thực phẩm chứa chất xơ, trái cây với lượng thức ăn phù hợp.
  • Người bị hội chứng ruột kích thích nên chia nhỏ các bữa ăn chính để làm giảm áp lực lên hệ tiêu hóa, đồng thời hỗ trợ hấp thu tốt dinh dưỡng.
  • Kiêng các món ăn chứa nhiều dầu mỡ, thức ăn cay hoặc các loại thực phẩm có thể làm tăng nguy cơ trào ngược dạ dày
  • Tăng cường vận động, tập luyện nhẹ nhàng, áp dụng các bài tập phù hợp với tình trạng sức khỏe.
  • Tránh căng thẳng, lo lắng quá mức bằng các bài tập yoga, thiền định và trò chuyện với người thân.
  • Từ bỏ thói quen hút thuốc (nếu có) và tránh tiếp xúc với khói thuốc thụ động là một trong những biện pháp giúp phòng ngừa hội chứng ruột kích thích hiệu quả.
  • Người bệnh cần hạn chế tiêu thụ rượu, caffeine, các chất kích thích khác

Hội chứng ruột kích thích khi mang thai không quá nghiêm trọng và có thể được khắc phục tốt nếu được thăm khám sớm, điều trị và chăm sóc đúng cách. Tuy nhiên, trong một số trường hợp, các triệu chứng tiến triển nghiêm trọng, gây ra các biến chứng nặng nề ảnh hưởng đến sức khỏe mẹ bầu cũng như sự phát triển của thai nhi. Do đó, ngay khi nhận thấy các biểu hiện bất thường, người bệnh cần đến gặp bác sĩ chuyên khoa để được thăm khám và điều trị đúng cách.

Có thể bạn quan tâm:

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.

Chuyên gia tư vấn

Gọi ngay

0979.509.155

Tin mới

Tại sao bị trĩ lại ngứa hậu môn?

Tại Sao Bị Trĩ Lại Ngứa Hậu Môn? Các Biện Pháp khắc Phục

Tại sao bị trĩ lại ngứa hậu môn? Thắc mắc này được không ít người...
10 Địa Chỉ Khám Chữa Bệnh Đi Ngoài Ra Máu Tươi Tại TP.HCM

10 Địa Chỉ Khám Chữa Bệnh Đi Ngoài Ra Máu Tươi Tại TP.HCM

Các địa chỉ khám chữa bệnh đi ngoài ra máu tươi tại TP HCM được...
Đau bụng dưới bên phải

Đau Bụng Dưới Bên Phải Là Bệnh Gì? Có Nguy Hiểm Không?

Đau bụng dưới bên phải là tình trạng khá phổ biến, đặc biệt là ở...